In gesprek met jurylid Jan van Vucht

Dit is nog maar het begin!

“Ik heb me graag uit laten nodigen om deel uit te maken van de jury van de So You Think You Can BUILD Challenge. Een aanbod dat ik niet kon weerstaan. We maken ook deel uit van de WarmteWissel en daar komen goede resultaten uit. Er hangen inmiddels al proefketels. Ook voor deze challenge is weer veel belangstelling.

Met Area lopen wij vooruit op de opgave rondom verduurzaming. Hierbij kijken we naar verduurzamen in combinatie met betaalbaarheid. Zo zijn we in ons zonnepanelen-project afgestapt van vraaggestuurd panelen plaatsen. We zijn de panelen projectmatig gaan plaatsen zonder hier een huurverhoging voor door te voeren. De besparing komt nu geheel aan de huurder. Inmiddels hebben wij bij 5000 van onze 8000 woningen zonnepanelen geplaatst. Dan hoeft de bewoner daar zelf geen beslissing over te nemen en wordt de beleving ineens heel anders. Ze zijn nu teleurgesteld als op hun woning geen zonnepanelen passen. Ik vind dat we als woningbouwcorporaties hier ook een trekkersrol in moeten nemen. Waar ik voor wil waken in het beoordelen van de oplossingen, is dat we op verduurzaming geen concessies doen. 

Voor mijn rol in de jury: ik ben geen bouwer en ik heb geen verstand van woningen (glimlach), maar we moeten ook verder durven kijken dan alleen techniek. Zo gaat de langjarige samenwerking in de keten leiden tot betere bouwstromen met een lange termijn ‘win-win’ voor alle deelnemers in de keten. Wij hebben inmiddels bij Area in de renovatie goede ervaringen bij het selecteren van een klein aantal partners voor opgaven voor langere tijd. Als het schildersbedrijf weet dat ze over 10 jaar weer op de rol staan voor onderhoud, wordt het eerste schilderswerk al beter uitgevoerd. Bovendien hoeven ze dan niet steeds aan aanbestedingstrajecten per wijk mee te doen. Helemaal de gedachte ook van So You Think You Can BUILD.

Als we als initiërende woningbouwcorporaties onze opgave meer op elkaar afstemmen, en daarmee ook de bouwstroom, dan bieden we het perspectief. Dan komt er continuïteit – een stabiele afzetmarkt – waardoor de bouwstroom beter ingepland kan worden. Ik kijk uit naar innovatieve oplossingen voor de corporatiesector. 
Ik verwacht dat deelname aan deze challenge voor partijen interessant is, omdat dit écht nog maar het begin is! Als je de challenge wint en we werken tijdens de implementatie goed samen, bewegen we allemaal flexibel mee met de nodige verbeteringen, dan komen we tot echte innovatieve oplossingen. Dan gaan we ver voorbij het gezamenlijk inkooptraject en zijn we innovatief met elkaar. Samen inkopen van de oplossingen komt pas daarna in beeld.

Deze challenge is tevens een mooie aanleiding om het gesprek met de gemeenten aan te gaan: wat doen zij er zelf aan om sociale huurwoningen betaalbaar te houden? Van de gemeenten hoop ik ook meer partnerschap in de keten te zien, waarbij zij na willen denken over bijvoorbeeld locaties en de grondkosten. Het helpt als zij toegeeflijker zijn met de ruimtelijke eisen. Het is een goed signaal om met zo’n concept naar de politiek te laten zien: zo kan het ook!

In onze ervaring is het zo dat de bijna kartel-achtige grote traditionele partijen vaak gaan voor eigen winstoptimalisatie. Bij de kleinere, meer familiebedrijven merk je dat ze veel actiever deel willen zijn van de oplossing, mee willen blijven denken. Ik verheug me erop om ook nieuwe partijen – en andere type mensen – te leren kennen.”

Jan van Vucht, directeur-bestuurder bij Area Wonen.

Terug naar de challenge pagina.

De vrienden van So you think you can BUILD

De 10 initiërende corporaties, Aedes en NCB hebben als doelstelling om 4000 nieuwe woningen te realiseren. Echter, hoe meer volume en organisaties, hoe groter de aantrekkingskracht voor de deelnemers met passende oplossingen. En dus meer potentie dat de kosten voor de oplossing inderdaad lager worden. We halen het ‘net’ op bij conceptaanbieders en nodigen hen uit om met een verrassend en betaalbaar aanbod te komen.

Als vriend hecht u belang aan innovatie in de nieuwbouw en wordt de kennis en ervaring die deze challenge oplevert exclusief met u gedeeld.

Wat vragen we?
De vrienden van deze challenge vragen we om mee te doen. Doe mee aan de pilot om het proeftraject te vergroten, meer oplossingen te kunnen testen en partijen op te roepen om met innovatieve betaalbare oplossingen te komen. Samen bereiken we echt meer!

Terug naar de challenge pagina.

In gesprek met jurylid Rogier Donkervoort

Rogier Donkervoort werkt aan Duurzame Bouwsystemen en Industrialisatie bij TNO en is jurylid voor So You Think You Can BUILD.

“Met de So You Think You Can BUILD Challenge hebben we een relevante en interessante uitdaging te pakken. Door de focus te leggen op besparingen over 50 jaar levensduur van woningen, genereer je oplossingen die niet alleen belangrijk zijn voor woningbouwcorporaties. Ze kunnen ook heel interessant zijn voor particuliere nieuwbouw voor starters. Ik verwacht ook dat het zelfs kan raken aan de renovatievraagstukken waar we voor staan. Daar hoop ik als jurylid dan ook op. 

Als we goedkopere woningen voor 1- en 2-persoons huishoudens kunnen realiseren, doet dat mogelijk ook iets met de doorstroomproblematiek die de woningbouwcorporaties al lange tijd ervaren. Als je tegen een beter kostenniveau naar een kleinere woning kunt, dan is de reflex om die beweging te maken ook groter. Ik kijk ook uit naar de oplossingen voor de levensloopbestendige variant.

Het charmante aan deze challenge vind ik: het adresseert niet alleen de technische aspecten, maar ook de sociale kant van nieuwe samenwerkingen in de keten. Dat vind ik de interessante gedachte van deze uitvraag: buiten de bestaande hokjes denken. Dat de keten in de bouw veel diverser is dan we vaak denken, wordt geïllustreerd door het voorbeeld van VDL. VDL gaat productiecapaciteit omzetten van het bouwen van bussen naar het produceren van natte cellen voor Van Wijnen, terwijl VDL niet direct een verwachte partij zou zijn in de bouwwereld.

Een deel van het probleem bij nieuw bouwen, is de beschikbaarheid van locaties en de duur van het vergunningentraject. Waarom hebben we in Nederland niet een ‘typegoedkeuring’ voor woningen, zoals bijvoorbeeld in de auto-industrie met de RDW? Daar hoef je maar één keer een keuring door en mag de auto de weg op. 
Waarom hebben we datzelfde niet geregeld voor woningen? Een Rijksdienst Woning Goedkeur? Ik snap wel dat dat te makkelijk geredeneerd is, want alleen al per locatie kan de grondslag en fundering sterk verschillen. Toch zijn er heel veel elementen aan nieuwbouw die steeds hetzelfde zijn, zoals bijvoorbeeld de energieprestatie, belasting op de fundering en de duurzaamheid. Dat betekent dat je dus nog maar een hele beperkte aanvraag hoeft te doen. En ook dat geldt niet alleen voor de sociale woningbouw, maar ook voor particuliere bouw.

Een woning is in die zin een heel speciaal product, die in waarde toeneemt – terwijl we op alles wat we verder aanschaffen af moeten schrijven. De krapte in aanbod speelt hierin een belangrijke rol en die krapte lijkt voorlopig nog aan te houden. Als je ziet wat de opgaven zijn, dan halen we nog niet in. Ook staat de vraag niet stil en is sprake van vergrijzing in de uitvoeringscapaciteit. So You Think You Can BUILD gaat echt een verbetering kunnen betekenen.

Ik hoop en verwacht dat de deelnemers aan de challenge niet te sterk proberen om aan álle criteria in de bijlagen van de briefing te voldoen. Het wordt het meest verrassend als partijen met oplossingen ook af durven te wijken met nieuwe inzichten. Neem andere vormen van invulling: is de constructie, de schil, een apart pakket van de inbouw? Of heb je een partnerschap voor deze verschillende delen? Ook in de exploitatie ervan. Welke keuken haalt het de hele 50 jaar levensduur?

Het zou natuurlijk geweldig zijn, als ook overheden overwegen om deel uit te maken aan dit soort oplossingen. Ze spelen hoe dan ook een rol en hebben hierin ook een belang. Iedere ketenpartner heeft een deel van de invloed. Als je ze samenbrengt, krijg je het hele traject in beeld. Dan heeft iedereen er baat bij dat het slaagt. Een mooie aanleiding om als deelnemer met Gemeentes in gesprek te gaan over hoe zij de oplossingen zien voor het traject vóór aanvang van de bouw. Vind een deel van het proces opnieuw samen uit, kort procedures in, bespaar tijd en geld op die manier. So You Think You Can BUILD is een mooie aanleiding om het concreet te doen. Hier ligt de grote kans: laat zien dat het op een andere manier kan! Ik ben heel benieuwd.”

Jurylid Rogier Donkervoort

Terug naar de challenge pagina.

Terugblik inspiratiesessie Ecosysteem in Conceptueel Bouwen

Op donderdagmiddag 18 februari jl. organiseerden we een digitale bijeenkomst om de challenge So you think you can BUILD te bespreken. Maar liefst 210 personen registreerden zich voor deze sessie!

Vanuit de studio op de High Tech Campus in Eindhoven hebben Olga Görts – van de Pas, Ingrid Storms, Rogér Gorts, Diederick Barendsz en Rick Wielens uitleg gegeven over de challenge en alle vooraf gestelde vragen beantwoord. Bekijk de opname en de presentatie van deze sessie hieronder terug.

Alle vragen die gesteld zijn, zowel voorafgaand als tijdens de sessie in de chat, zijn genoteerd en uitgewerkt. Lees ze allemaal terug:

Terug naar de challenge pagina.

De uitdagingen en taken van woningcorporaties zijn onvoorstelbaar groot

De uitdagingen en taken van woningcorporaties zijn onvoorstelbaar groot. ‘Zonder innovatieslag gaat het geld allemaal op aan bestaande technieken. En dat is zonde’, zegt Rick Wielens. Hij is kenner, begeleider en uitvoerder van talloze innovaties in vooral het bedrijfsleven. ‘Innovaties bij corporaties moeten wezenlijk bijdragen aan de kwaliteit van wonen van de huurder.’ 

Als het om innovatie gaat, hebben woningcorporaties een laag absorptievermogen’, zegt Rick Wielens. ‘Bij een hightechbedrijf als bijvoorbeeld ASML is dat vermogen juist heel groot. ASML kan spannende zaken die nog diep in de wetenschap zitten eruit oppikken en verder ontwikkelen tot praktisch bruikbare technieken en instrumenten. Ook al is daar vijf of tien jaar voor nodig. Daar hebben ze dan ook ruim 4.000 onderzoekers en ontwikkelaars voor in dienst, waaronder hoogleraren.’

Van een woningcorporatie kun je dat natuurlijk niet verwachten, vervolgt hij. Corporaties zijn geen ontwikkelclubs van slimme ingenieurs die de tijd en de miljoenen hebben om theoretische innovaties uit te werken. Zij moeten zorgen voor goede woningen voor hun huurders. En dat is in deze tijd al spannend genoeg.

‘Corporaties staan voor onvoorstelbare uitdagingen. Neem alleen al de verduurzamingsopgave. Corporaties hebben in kaart gebracht hoe ze vóór 2050 hun sociale huurwoningen gasloos en CO2-neutraal kunnen maken. Daar is zeker 100 miljard euro voor nodig.’

‘Zonder innovatieslag gaat dat geld allemaal op aan in de branche bekende oplossingen. Dat zou jammer zijn, want dat draagt niet wezenlijk bij aan verhoging van de kwaliteit van sociale huurwoningen. Aan het absorptievermogen van corporaties kunnen we niet veel doen. Maar corporaties kunnen wel hun innovatiekracht vergroten.

Bron: Aedes, vereniging van woningcorporaties. Lees hier het volledig artikel.

Ga terug naar de challenge So you think you can BUILD.

So You Think You Can BUILD

Hoe kan innovatie leiden tot betaalbare nieuwbouw? Namens tien woningcorporaties, het Netwerk Conceptueel Bouwen (NCB) en Aedes daagt ESTI (Ecosystem Thinking Institute) de markt uit met de challenge So you think you can BUILD!

Uitdaging
Het lukt Wonen Zuid, Area, Domijn, Tiwos, Zayaz, Maasvallei, Antares, ZOwonen, Wonen Limburg en Alwel momenteel niet om rendabele nieuwbouwwoningen te bieden voor een- en twee-persoonshuishoudens. Samen met het NCB en Aedes zijn de corporaties op zoek naar dé innovatie die betaalbare nieuwbouw mogelijk maakt. Het gaat om ongeveer 4000 woningen voor een- en twee-persoonshuishoudens, met een huurprijs onder de eerste aftoppingsgrens van 634 euro (prijspeil januari 2021).

ESTI zoekt aanbieders van nieuwe, slimme concepten die een doorbraak kunnen bewerkstelligen in onder andere de aanschafkosten, ontwerpkeuzes, gebruiks- en onderhoudskosten én die unieke samenwerkingen biedt met andere partners in de keten. Zodat woningcorporaties straks kwalitatief goede woningen kunnen bouwen voor een lagere prijs.

Inspiratiesessie
Aanbieders kunnen meedoen aan de challenge So you think you can Build? en hun oplossingen indienen. ESTI organiseert op 18 februari 2021 een inspiratiesessie voor geïnteresseerden. Tijdens het online evenement kunnen aanbieders kennismaken met andere deelnemers en met Esti. Uiteraard is er gelegenheid om vragen te stellen.

Word ‘vriend van’
Bent u als corporatie ook geïnteresseerd in So you think you can build? Dan kunt u zich aansluiten als ‘vriend van’. Geïnteresseerde corporaties kunnen contact opnemen met projectadviseur Ingrid Storms van Wonen-Zuid. Eind oktober 2020 vertelde ze over het ontstaan van deze challenge.

Bron: Aedes, vereniging van woningcorporaties. Lees hier het volledig artikel.

Terug naar de challenge pagina.

Betaalbare woningen voor een- en tweepersoons huishoudens

Betaalbare woningen voor een- en tweepersoons huishoudens

Door het hele land is er een tekort aan betaalbare woningen voor een- en tweepersoonshuishoudens. Voor de Limburgse corporatie Wonen-Zuid en de Brabantse corporatie Area reden om de markt uit te dagen met betaalbare oplossingen te komen.

Projectadviseur Ingrid Storms van Wonen-Zuid: ‘Met een challenge willen wij, in totaal tien corporaties, samen met het Netwerk Conceptueel Bouwen de markt uitdagen om te komen met betaalbare nieuwbouwconcepten voor een- en tweepersoonshuishoudens. We hopen straks kwalitatief goede woningen te kunnen bouwen, tegen een lagere prijs.’

Challenge
ESTI (Ecosystem Thinking Institute) helpt de corporaties bij de voorbereiding van de challenge. Storms: ‘Esti heeft al ervaring opgedaan met innovatieve challenges, bijvoorbeeld met de WarmteWissel en de Isolatieuitdaging. Hierdoor heeft Esti een breed netwerk van mogelijke aanbieders, waarvan we gebruik kunnen maken. Net als van de aanbieders die meedoen aan De Bouwstroom.’

De challenge verkeert nu nog in een voorbereidende fase: het ontwikkelen van een digitaal platform en de formulering van een heldere vraagomschrijving om straks appels met appels te kunnen vergelijken.

Nieuwe, slimme concepten
De samenwerkende corporaties zijn op zoek naar aanbieders van nieuwe, slimme concepten. Dit kunnen zowel traditionele bouwbedrijven zijn, maar ook aanbieders van deeloplossingen. Samen met andere aanbieders kunnen zij  een consortium vormen en zo een compleet concept aanbieden. ‘We hopen dat juist ook dit soort (kleinere) bedrijven voor de oplossing gaan zorgen. Veel aannemers hebben het momenteel erg druk en zijn daardoor te weinig bezig met vernieuwende concepten’, aldus Ingrid Storms.

Inspiratiesessie
De challenge gaat in januari 2021 van start en in februari 2021 staat een inspiratiesessie op het programma. Deze sessie is deels bedoeld om aanbieders van deeloplossingen met elkaar in contact te brengen.

Na een finale gaan de corporaties het winnende concept op kleine schaal uitvoeren. Een proef, want op papier kan alles er perfect uitzien, maar de praktijk is soms weerbarstig. ’Als de proef zo goed verloopt als wij hopen … laten we het dan zo groot mogelijk uitzetten. Want in heel Nederland zoeken veel een- en tweepersoonshuishoudens naar een betaalbare woning.’

Betrokken corporaties
Bij de challenge zijn nu tien corporaties betrokken. Dit zijn kartrekkers Wonen-Zuid en Area en de zogenoemde supporters Alwel, Wonen-Limburg, Zayaz, Tiwos, ZoWonen, Maasvallei, Antares en Domijn. Storms verwacht dat als de challenge openbaar gaat er ook andere corporaties geïnteresseerd zijn. Zij kunnen zich dan aansluiten als ‘vriend van’.

Bron: Aedes, vereniging van woningcorporaties. Lees hier het volledig artikel.

Inspiratiesessie: Ecosysteem in Conceptueel Bouwen

Op donderdagmiddag 18 februari jl. organiseerden wij online de Inspiratiesessie Ecosysteem in Conceptueel Bouwen. Tijdens deze bijeenkomst konden alle geïnteresseerden vragen stellen en kennismaken met het project team en de andere aanwezigen.

Het programma:

12:50 uur: Inloop Hopin Platform
13:00 uur: Uitleg over de So you think you can BUILD challenge
14:30 uur: Informeel kennismaken
15:30 uur: Afsluiting

Terug naar de challenge pagina.